Ben ik mijn eigen tweeling?

Ik schrijf deze overweging in de nacht na het kijken naar een film die me aangegrepen heeft.

Een paar dagen terug kreeg ik de film ‘de Tweeling’ van Ben Somboogaart om te bekijken. Sommige films kijk ik liever ’s nachts omdat de dag teveel afleidt van de beelden. Niet voor niets is een bioscoop donker. Ongeveer zo donker als mijn slaapkamer wanneer ik weer ‘zo een nacht’ heb. Ik ga hier niet beschrijven waar deze film over gaat, dat is of al bekend of gemakkelijk terug te lezen in de media. Ik probeer te beschrijven wat me overkwam en hoe ik me voel nu ik deze film vannacht heb gezien.

Weet U, het leven is niet iets dat vanzelf verloopt. Net zo min als het iets is waarop je ooit grip zult krijgen. Grip op het leven is een tegenstrijdigheid die ieder van ons ten lange leste zal ervaren. Sommigen pas als ze het leven laten maar anderen, vele anderen veel eerder al tijdens hun leven. Veel mensen zullen meerdere malen in hun leven het gevoel hebben de grip op dat leven kwijt te zijn. Ik kan zeggen dat het een voor mij bepaald geen onbekend gevoel is. Zoals in de film de levens van de tweelingzussen door oorlog en noodlot uit elkaar drijven om uiteindelijk weer bij elkaar te komen via tegengestelde wegen en onder verschillende omstandigheden, zo vergaat het mij in mijn leven. Alsof ik mijn eigen tweeling ben.

Ben ik dan mezelf kwijt? Misschien. In zekere zin zeker en vanuit een ander gezichtspunt bezien niet meer. Het is niet om zielig te doen over wat me in de afgelopen jaren is overgekomen of me door mijzelf met de beste bedoelingen is aangedaan. Het is niet om pathetisch te zijn over het verloop van mijn leven of de omstandigheden waarin ik nu leef. Nee, ik ben in zekere zin mezelf kwijtgeraakt door een overdosis aan gebeurtenissen die zo ingrijpend waren dat mijn leven op zijn kop gezet werd door die gebeurtenissen. Ik ga niet in detail treden want het gaat niet om die details of die specifieke gebeurtenissen of omstandigheden. Al tijden maak ik een teruggang in leefomstandigheden mee en in status. Een teruggang die in aspecten verder gaat dan de meeste mensen van mij weten. Een hoogst enkele dierbare vriendin weet waar ik het over heb als het gaat om het inleveren van je eigen integriteit om het hoofd boven water te houden. Die teruggang in status interesseert me niet omdat het begrip status multi interpretabel is en, afhankelijk van de positie van waaruit het gehanteerd wordt, in meer of mindere mate van objectief belang. De teruggang in levensomstandigheden is niet leuk en bij tijd en wijle zwaar of loodzwaar. Erger vindt ik dat naast die teruggang ik bij mezelf een zekere berusting bemerk en moet ontdekken dat de energie om te willen, in welke vorm dan ook, me te vaak ontbreekt.

Maar het ergste is toch dat ondanks de genegenheid van die enkele heel dierbare ik niet in staat blijk een geliefde voor mij te laten kiezen. Gewoon, die ene waarvan ik zielsveel hou zien groeien tot het punt waarop ook vanuit die mens de wens ontstaat om het leven met mij te delen. Zo ongeveer als de tweeling in de film die buiten hun schuld om gescheiden leven van elkaar met een diep verlangen om samen te zijn. Het moeilijkste voor mijzelf is dat ik begin in te zien dat het niet die ander is die zich niet aan mij wil binden maar dat ik niet in staat ben die ander zich aan mij te willen binden.

Nog moeilijker is het wanneer het om mijzelf gaat. Om mijn kern. Een kern die door de gebeurtenissen in de achter me liggende jaren gespleten is in verschillende brokken. Met onregelmatige breukvlakken die weliswaar verlijmd kunnen worden maar waar de breuk voor altijd zal blijven bestaan zonder dat het al teveel gevolgen heeft voor de rest van mijn persoon. In mij schuilt een kind dat regelmatig naar buiten kruipt. Vaak een blij kind en soms een heel verdrietig kind. In mij schuilt een vrouw met een overschot aan liefde in zich die ze niet kwijt kan waardoor ze verstilt. In mij schuilt een mens die altijd geprobeerd heeft maar bijna even zo vaak jammerlijk gefaald. En tot slot schuilt er in mij een kwetsbaar mens die niet meer in staat is om schroom te hebben.

Ik vind mezelf geen slecht mens zoals de meeste mensen zich geen slecht mens vinden. Ik vind mezelf geen mislukt mens zoals de meeste mensen zichzelf niet mislukt vinden. Ik weet dat ik een mens ben geworden met krassen, deuken en littekens in figuurlijke en letterlijke zin. De film maakte me duidelijk dat naarmate een mens ouder wordt die onzuiverheden van groter belang worden totdat ineens niets er meer toe doet. Vaak, heel vaak begrijp ik mezelf niet. Of het nu gaat om mijn regelmatige overschot aan energie of juist het even regelmatige gebrek er aan. Ik begrijp niet zo goed hoe ik me tot anderen verhoudt, waarom ik zoveel van een ander kan houden zonder dat het wederkerig en gelijkwaardig is. Het maakt dat ik me te vaak verweesd voel van mezelf. Ik ben dat ook net als veel mensen die hetzelfde ondergaan hebben als ik. Verweesd van mezelf omdat er een verleden in mijn leven is dat niet meer voelt als mijn verleden maar dat voelt als het leven van een ander. Het is de negatieve kant van het verder positieve beeld van de nieuwe incarnatie die ik feitelijk ben van mijn persoon. In moderne termen ben ik ‘Mezelf 2.0’ want de 1.0 versie bleek niet de goede. Alleen de veranderingen bij de introductie van de 2.0 versie zijn zo groot dat na verloop van tijd de relatie met die oude 1.0 versie zelfs voor mij ridicuul is. Die overweging is geen teken van schizofrenie maar een vaststelling van een breuk in mijn leven die zo definitief en zo scherp is dat er geen lijm bestaat om die breuk te lijmen. De breuk is een kloof geworden en omdat mijn verhouding tot de ander zo beïnvloed wordt door die kloof voel ik mij niet meer in staat om als één volwaardig mens er voor die ander te zijn.

Mijn liefdesleven is niet iets waar ik licht of graag over schrijf. Toch ontkom ik er soms niet aan. Meerdere malen heb ik tot mijn grote pijn moeten ervaren dat diegene waarvan ik tot in het diepst van mijn hart hou niet in dezelfde mate in staat is om van mij te houden om de eenvoudige reden dat ik een vrouw ben en niet een man. Waarmee de zo noodzakelijke verandering die ik heb moeten doormaken naast mijn persoonlijke geluk als mens ook tegelijk mijn persoonlijke ramp is geworden. Want ik ben niet in staat om de liefde die in mij zit te verhinderen naar buiten te kruipen, zelfs al doet het me pijn. En hoeveel die ander ook van mij als mens of vriendin houdt, die ander is dus niet in staat om mijn geliefde te zijn. Zoals de tweeling in de film zoveel van elkaar houdt dat ze elkaar maximaal kwetsen. Alleen in de film komt ten lange leste de aanvaarding van elkaar. Misschien is dat de hoop waar ik mij aan vast houdt.

Voor het eerst in een half jaar heb ik onbedaarlijk moeten huilen door de film en door mijn eigen gedachten.

Alice © 2009

6 thoughts on “Ben ik mijn eigen tweeling?

  1. Droog komen mijn woorden uit mijn toetsenbord ….. ze geven niet weer wat ik zou willen verwoorden. Ik ken het niet, niet zo. Ben heel diep geweest, dat dan weer wel, maar niet dit, en niet alsof er een lange weg voor je ligt, die ogenschijnlijk alleen bewandeld gaat worden.
    Het is mijn vaste overtuiging dat er iemand voor je komt, wees voorbereid …

    Ik heb je gezien en vond je sprankelen, verander niet, want van binnen ben jij het toch steeds geweest!

    KUZ

  2. lieve Alice
    Bewondering voor de manier waarop je dit onder woorden brengt!
    Vooral je laatste alinea geeft mijn eigen gevoel weer, waarbij ik het zelf niet zo treffend had kunnen weergeven.
    veel liefs, en nog veel meer sterkte!
    Sophie

  3. (((alice)))

    ik kan niet iets zeggen over omstandigheden waar je je in bevindt, simpelweg omdat ik me nog nooit in die situatie ben geweest. Ik ben mezelf wel regelmatig kwijt geweest, maar heb goddank nooit hoeven ondervinden dat mensen van wie ik houd, me afwijzen door iets dat ik niet kan of wil veranderen.

    Het keiharde kwetsen is me wel bekend. Maar veel meer zoals de Tweeling die kende: er is niemand die me zo gericht en pijnlijk kan raken als mijn zuster. Maar er is ook niemand die me zo kan laten voelen hoe gewenst ik ben.

    Ik hoop dat je, nu je dit van je afgeschreven hebt en dus commentaar zult krijgen, zult zien dat je een verschil maakt in hun leven. (maar ik ben me er terdege van bewust dat dit niet hetzelfde is)

    XO – daphne

Reacties zijn gesloten.