De val van het kabinet en emancipatie van transgenders

Ik ben blij dat het kabinet Balkenende 4 gevallen is. Maar niet in alle opzichten. Bovenstaand filmpje geeft aan waarom niet.

Al langer probeer ik de mensen die de rechten van transgenders (verandering van de mensenrechten schendende wet rond de juridische verandering van het geslacht én de vergoedingen voor onder andere borstvergrotingen voor transvrouwen) er van de overtuigen dat het varen op een zachte door onderhandeling tot stand gekomen verandering onverstandig is.

Tot voor de val van het kabinet was het zo dat er een verandering van die stomme wet en verruiming van de vergoedingen in het zorgstelsel voorbereid werden om in de kamer aan bod te komen. Er is door de transgender beweging – voor zover dat een beweging is – niet gekozen om naast de onderhandelings en gesprektafel bij de ministeries, andere publiekelijke acties te voeren. Of men vond dat niet nodig, of prematuur of niet de goede weg. Er moest vooral immers vanuit de redelijkheid gesproken worden met ambtenaren en politiek en de zorg. Zodat die door inzicht en kennistoename rond deze problematiek zelfstandig tot verbetering zouden komen.

Ik heb die aanpak altijd naief gevonden en dat vind ik nog steeds. Om meerdere redenen. De belangrijkste daarvan is dat dit aspecten zijn die in een eerste emancipatiegolf van transgenders aan de orde zijn en eerste emancipatiegolven hebben in het verleden (vrouwenbeweging, feminisme, homobeweging) nooit plaatsgevonden via de gesprekstafel. De route is altijd die van de straat en de kunsten geweest. De maatschappelijke en artistieke verontwaardiging over sociale misstanden als drager van de verandering. Het theater is niet zo’n slechte plaats hier voor waarmee ik een drijfveer onthul voor mijn eigen theaterwerk.

Mijn tweede argument is altijd geweest dat de politiek traag en niet te vertrouwen is. Traag omdat alleen in heel urgente zaken of zaken waar grote maatschappelijke roering over is er snelle – politiek afgedwongen- veranderingen komen. Parlementaire interventies, spoeddebatten en noodwetten, dat soort zaken. De politiek echter is ook nog eens niet te vertrouwen want er zijn teveel partijen om daar rekening mee te houden moet je al snel in een meervoudige spagaat gaan om een meerderheid aan medestanders te vinden (en die spagaat wil je niet bij emancipatievraagstukken). En de gesprekken met ambtenaren en ministers hebben alleen effect als niet de bodem onder die ministers wordt weggehaald. Zoals bij een kabinetscrisis. Want dat valt het proces stil.

Dus in plaats van een behandeling van voorstellen tot aanpassing van wet en vergoedingenstelsel in de tweede kamer of de kamercommissies in 2009 zoals oorspronkelijk toegezegd door minister Plasterk (naar aanleiding van de discussie rond zijn emancipatienota). En in plaats van begin 2010 zoals de praktijk lange tijd leek te worden komt de trein nu tot een krakende stilstand. Immers een demissionair kabinet doet alleen noodzakelijke zaken. Dat betekend dat deze onderwerpen niet meer aan bod komen tot ruim na de verkiezingen. Verkiezingen in juni gaat inhouden dat op zijn vroegst in het najaar van 2010 maar naar mijn overtuiging pas in 2011 onze zaak alsnog op tafel kan komen. Eerder niet want er is natuurlijk ook nog een inhoudelijke controverse te verwachten met sommige partijen. En dat is dan nog alleen als het electoraal goed gaat en er een gunstige coalitie tot stand komt. Dat nu is nog maar de vraag. Waarmee het risico bestaat dat alle energie en moeite die er in de weg van de redelijkheid gestoken is om niet zal zijn. Waarmee de emancipatie van transgenders weer een paar jaar pauze heeft doorgemaakt en vooruitgang weer verder weg is dan lange tijd gedacht werd.

Het ellendige is dat de werkelijkheid van de val van het kabinet met deze gevolgen geheel volgens mijn verwachting en voorspelling zijn. Niet dat ik zonodig mijn gelijk moet hebben, dat interesseert me niet. Maar omdat de transgender beweging aan politieke naïviteit lijdt. De ‘beweging’ heeft door niet parallel aan de gesprekken met de ambtenaren en politiek de maatschappelijke druk op te voeren met publieke acties een strategische fout gemaakt. Het is een kwalijke en contraproductieve naïviteit. Bijna verwijtbaar ware het niet dat de gekozen strategie ter goeder trouw is ontwikkeld. Vandaar ‘naïef’.

En dat maakt mij als voorvechtster van de emancipatie van transgenders verdrietig. Mensen, het is tijd voor acties! Zeker nu er verkiezingen aankomen. We moeten ons laten zien en horen en niet afhankelijk stellen van de luimen van de politiek. Wordt wakker! Ook jullie, lieve vrienden van het Transgender Netwerk Nederland en pas je strategie aan. Dat is nu harder nodig dan ooit. Dit bericht op NU.nl stemt mij en de belangrijkste stemmen in de LGBT beweging niet optimistisch.

Ik begrijp dat TNN een nieuwe directeur zoekt. Zou ik me dan toch geroepen moeten voelen? Of laat TNN het gebeuren dat over enige tijd de subsidies ophouden en de organisatie een premature dood sterft?

Alice Verheij © 2010

4 thoughts on “De val van het kabinet en emancipatie van transgenders

  1. @vreer
    ad 1. Verbaas u niet over mij.🙂
    ad 2. En dat is nu precies wat ik naïviteit noem. Wat partijen zeggen hoeft niet in lijn te zijn met stemgedrag. Vertrouwen op politiek ALLEEN en niet andere levels gebruiken en niet een grass roots / basisbeweging opbouwen is velen in de strijd voor emancipatie op grote teleurstellingen komen te staan. Daarbij werd er vanavond een aantal teksten uit de bergrede van Dr. Martin Luther King geprojecteerd op verschillende gebouwen aan het Spui in Den Haag. De plaats van de laatst bekende transgerelateerde moord in Nederland. De tekst was: ‘A right delayed is a right denied.’ Ik geloof meer in het gelijk van MLK.
    Enne, was het niet een minister die vanmorgen nog zelf zei dat het kabinet uitsluitend nog noodzakelijke zaken en de organisatie van de verkiezingen zal uitvoeren. Daar werd al niet meer gesproken over controversieel maar over noodzakelijk. En aanpassing art. 28, kan ik je verzekeren, zal niet als noodzakelijk worden gezien.

  2. “Immers een demissionair kabinet doet alleen noodzakelijke zaken.”

    Dat is niet helemaal juist: he gaat om controversiële zaken. Ende de communis opinio is dat dit niet onder controversieel valt. Zelfs de CU heeft er geen problemen mee om art. 28 aan te passen. En de borsten en de piemels (vergoeding) lijkt vooral een dwaas departement-intern conflict te zijn dat geen bestaansrecht heeft.

  3. Het lijkt me ideaal als je betaald je strijd kunt voeren @ directeurschap TNN. In dat opzicht: zéker solliciteren. Al begrijp ik dat dat dan weer ten koste zou gaan van veel van het andere waar je nu je zinnen op hebt gezet.

Reacties zijn gesloten.