Health Care System

Vandaag in de New York Times: ‘Nieuwe zorgwet verlaagt de kosten van het vrouw zijn.’

Ik heb een paar keer naar de titel van het artikel gekeken, me langzaam realiserend dat het blijkbaar zo was dat een vrouw hogere kosten maakt in de situatie voor de hervorming van het Amerikaanse zorgsysteem dan nu het geval zou zijn. Na lezing van het artikel kan ik alleen maar de Amerikanen feliciteren met hun nieuwe zorgsysteem en bewondering hebben voor Obama die in één jaar tijd ervoor gezorgd heeft dat in de V.S. misschien wel de grootste geïnstitutionaliseerde discriminatie is beëindigd.

Het is de moeite waard om het artikel te lezen om te beseffen dat de idioterie van de ‘vrije maatschappij’ in de V.S. ervoor zorgde dat vrouwen die slachtoffer waren van huiselijk geweld of een bevalling door middel van een keizersnede hebben moeten ondergaan bij vernieuwing van hun verzekering aanzienlijk hogere premies moesten betalen. Omdat ze een groter risico vormden op hogere ziektekosten in de toekomst. Basiszorg bij zwangerschap en bevalling hield bij veel verzekeringen in hogere premies. Daarmee de vrouw ‘duurder’ makend dan de man. Het oude systeem zat vol van dat soort onderscheid op basis van gender met zonder uitzondering de vrouw als benadeelde partij. Dat is nu voorbij. Tenminste voor de meeste zaken. Het recht op vergoeding bij abortus was helaas een brug te ver bij de vernieuwing en zo zijn er nog veel zaken die beter moeten. Maar dat neemt niet weg dat de huidige president ondanks alle tegenwerking voor elkaar heeft gekregen wat anderen voor hem nooit gelukt is. Een gezonder en eerlijker gezondheidszorg waarbij basiszorg normaal wordt.

Voor de meesten in Nederland is dit een ver van mijn bed show, maar niet voor iedereen. Ook het Nederlandse systeem is niet perfect. Verre van dat zelfs. Door de huidige inrichting van ons zorgsysteem is er sprake van verrijking door de farmaceutische industrie die de macht heeft over de keuze voor dure medicijnen of goedkope alternatieven ondanks de overheidsregulering. Sommige groepen in de samenleving hebben nog steeds slechte of geen toegang tot de zorg. Vluchtelingen, ‘illegalen’, mensen die toch al in niet te benijden omstandigheden leven, kunnen niet eenvoudig gebruik maken van wat voor anderen basiszorg is. Maak je een armoedeval mee dan valt aanvullende verzekering buiten het bereik en wordt je geconfronteerd met de keuze om geen zorg te ontvangen en dus de gezondheid aan te tasten of periodiek hoge kosten te maken zonder verzekeringsdekking. Reële zorg voor specifieke groepen als transgenders (ja ik weet het, daar ben ik weer) komt niet tot ontwikkeling omdat de systematiek in de zorg vereist dat men veel te lange wachtlijsten voor lief neemt en normale alternatieven in het buitenland laat liggen omwille van de schaarste aan behandelcentra die een dominante positie innemen en niet bereid zijn tot praktische samenwerking met anderen. Transvrouwen moeten noodzakelijke borstvergroting zelf betalen omdat het ‘systeem’ stelt dat borsten als secundair geslachtskenmerk niet essentieel zijn terwijl borstreconstructie bij borstamputatie wel vergoed wordt.

Er is in de V.S. in de discussie rond het nieuwe zorgsysteem de nodige aandacht gegeven aan de Nederlandse zorgwet en de praktische uitvoering daarvan. Vaak vanuit democratische kant gepositioneerd als lichtend voorbeeld. Maar altijd gericht op maar een paar aspecten van het systeem hier. De negatieve kanten kwamen niet aan bod, zoals de starheid van een systeem dat gebaseerd is op DBC’s (Diagnose Behandel Combinaties) die lang niet alle situaties afdekken en daarmee soms vergoeding van behandeling onmogelijk maakt tenzij zorgverleners ‘manipuleren’. Het Amerikaanse systeem is voor de V.S. een gigantische vooruitgang, ondanks de bezwaren van republikeinse zijde want het is een aanmerkelijk eerlijker systeem dat gebaseerd is op een vorm van solidariteit. Sommige (veel) Amerikanen noemen dat ‘socialisme’ of zelfs ‘communisme’, doorgaans zijn dat de Amerikanen die aan de goede kant van de maatschappelijke scheidslijn leven. De ‘haves’, de ‘have not’s’ denken daar ongetwijfeld anders over. Het nieuwe systeem zal mensenlevens redden, gegeven alle cases die in de hoorzittingen aan bod zijn gekomen is dat wel duidelijk.

Toch hoop ik dat ons zorgsysteem niet verwaterd tot een systeem dat erg lijkt op het nieuwe Amerikaanse systeem. Voor ons zou het een teruggang zijn. Liever zie ik een actieve houding om ons systeem te verbeteren en de grootste verbetering is daarbij vereenvoudiging. De zorgwet in Nederland heeft een ongekende complexiteit uitgestort over ziekenhuizen, artsen, apothekers, specialisten en patiënten. Complexiteit die veel geld kost, heel veel geld kost. Dàt in combinatie met de vergrijzing van de samenleving en de dus toenemende zorgbehoefte maakt het systeem onbetaalbaar. Daarmee is in een tijd dat de economie niet meewerkt en er fors bezuinigd schijnt te moeten worden het begrip vereenvoudiging geen behoefte maar een noodzaak. Een noodzaak die door de politieke partijen nog nauwelijks in verkiezingsprogramma’s is gevangen omdat ‘het volk’ er geen aandacht voor heeft. En dat is jammer. Jammer omdat daarmee een volgende regering wellicht weer overgaat tot het verder uitkleden van de zorg in plaats van het veel winstgevender vereenvoudigen.

Alice Verheij © 2010